Παρά τις βροχοπτώσεις του τελευταίου διαστήματος η στάθμη της τεχνητής λίμνης στον Μόρνο, από την οποία υδροδοτείται η Αττική, παραμένει σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα, κρούωντας τον κώδωνα του κινδύνου για τα διαθέσιμα αποθέματα νερού στο Λεκανοπέδιο.
Η χώρα μας είναι 19η στον κόσμο σε κίνδυνο λειψυδρίας και μάλιστα η επίμονη ξηρασία όπως και οι δύο «φτωχές» υδρολογικές χρονιές, έχουν οδηγήσει στα χαμηλότερα αποθέματα νερού από το 2002. Η Αττική έχει βιώσει μειωμένα αποθέματα ταμιευτήρων τρεις ακόμη φορές στην προηγούμενη 40ετία.
Με βάση τα δεδομένα που έχουν στη διάθεσή τους οι επιστήμονες, αλλά και η ΕΥΔΑΠ, «το νερό που έχουν όλοι οι ταμιευτήρες μαζί, δηλαδή ο Μόρνος, η Υλίκη και ο Μαραθώνας, ανέρχεται σε λιγότερο από τα 400 εκατομμύρια κυβικά». Μέσα σε ένα μόλις χρόνο χάθηκαν 200 εκατ. κυβικά νερού.
Σύμφωνα με τις επίσημες μετρήσεις της ΕΥΔΑΠ, στις 23 Οκτωβρίου 2025, τα αποθέματα στον Μόρνο ανέρχονταν σε μόλις 156.996.000 κυβικά μέτρα νερού. Πρόκειται για τη χαμηλότερη τιμή της τελευταίας 15ετίας για τη συγκεκριμένη ημερομηνία, καταγράφοντας πτώση σχεδόν 45% σε σχέση με την περσινή χρονιά (285.021.000 m³ στις 23/10/2024).
Την κρισιμότητα της κατάστασης επιβεβαιώνουν και τα επιστημονικά δεδομένα του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών. Δορυφορική ανάλυση που πραγματοποίησε η υπηρεσία Meteo.gr στις 9 Οκτωβρίου 2025 έδειξε ότι η έκταση της λίμνης έχει συρρικνωθεί στα 8.3 τετραγωνικά χιλιόμετρα, τιμή μειωμένη κατά 44% σε σχέση με τη μέση τιμή της περιόδου 2016-2024 (14.9 km²).
Οι εικόνες από drone καταγράφουν τη σημαντική υποχώρηση της στάθμης της λίμνης αποκαλύπτουν ένα απόκοσμο τοπίο, με το βυθισμένο χωριό Κάλλιο να έχει αναδυθεί, φέρνοντας στο νου εικόνες από την περίοδο της μεγάλης ξηρασίας στις αρχές της δεκαετίας του ’90.
Από το έργο του Ευρύτου μέχρι τις αφαλατώσεις: Η Αττική θωρακίζεται για τη λειψυδρία
Ένα μεγαλόπνοο σχέδιο άντλησης νερού από τον Εύρυτο σχεδιάζει η κυβέρνηση για την αντιμετώπιση της λειψυδρίας στην Αττική, ενώ στη φαρέτρα της έχει συγκεκριμένες δικλείδες ασφαλείας για να μην διψάσει το λεκανοπέδιο.
Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, έκανε λόγο για ένα «συγκεκριμένο και κοστολογημένο πλαίσιο μεσοπρόθεσμων και μακροπρόθεσμών πλάνων για τη θωράκιση της Αττικής, της Βοιωτίας, της Θεσσαλονίκης και της Χαλκιδικής από τη λειψυδρία».
Στη προμετωπίδα αυτού του σχεδίου βρίσκεται το σχέδιο για τον «Εύρυτος» που αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί έως το 2029 και που θα θωρακίσει την Αττική για τα επόμενα 30 έτη.
Το συγκεκριμένο έργο μπορεί να προσφέρει έως και 220 εκατ. κυβικά μέτρα νερού τον χρόνο, με το κόστος της υλοποίησής του να ανέρχεται περίπου σε 500 εκατομμύρια ευρώ. Αυτό που κάνει ξεχωριστό το συγκεκριμένο έργο, είναι το γεγονός ότι αξιοποιεί τις υφιστάμενες υποδομές, ενώ όταν υπάρχει πλεονάζον νερό θα αξιοποιείται ο ταμιευτήρας του Εύηνου. Αυτή η διαδικασία θα έχει, όπως εξηγεί ο Διευθύνων Σύμβουλος της ΕΥΔΑΠ, Χάρης Σαχίνης θα έχει «μηδενικό κόστος» καθώς η ενίσχυση του εν λόγω ταμιευτήρα γίνεται με τη βαρύτητα και με πολύ μικρή περιβαλλοντική επιβάρυνση.
Το έργο του Ευρύτου περιλαμβάνει τη σύνδεση των ποταμών Καρπενησιώτη και Κρικελιώτη με τον ταμιευτήρα του Εύηνου, με δύο σήραγγες συνολικού μήκους 20 χιλιομέτρων.
Γεωτρήσεις και αφαλατώσεις
Βραχυπρόθεσμα όμως εξετάζονται επιπλέον μέτρα με τη λειτουργία γεωτρήσεων και αφαλατώσεων που θα δώσουν άμεσα νερό – εάν και εφόσον χρειαστεί – στην Αττική.
Σε αυτά περιλαμβάνεται η λειτουργία γεωτρήσεων Μαυροσουβάλας, η μείωση κατά 70% της πρώτης περιβαλλοντικής παροχής του Ταμιευτήρα Εύηνου, η ενεργοποίηση των γεωτρήσεων Ούγγρων, 17 γεωτρήσεις και τρία αντλιοστάσια για την αξιοποίηση του έργου Βοιωτικού Κηφισού που εξασφαλίζει νερό για άρδευση και ύδρευση. Στο σύνολό τους τα έργα αυτά εξασφαλίσουν περίπου 150 εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού ετησίως.
Εάν το έργο του Ευρύτου καθυστερήσει αναμένεται να διενεργηθούν έργα αφαλατώσεων σε Θίσβη, Νέα Πέραμο και Λαύριο, τα οποία ωστόσο είναι ιδιαίτερα κοστοβόρα.
Στόχος των παρεμβάσεων αυτών είναι, όπως τόνισε ο κ. Παπασταύρου, η Αθήνα να εξακολουθεί να έχει πρόσβαση σε νερό άριστης ποιότητας.
cnn.gr
