Οι προτάσεις για κάμερες στα σχολεία του δήμου μας, που επανήλθαν πρόσφατα μιλούν για απαραίτητη κίνηση για λόγους ασφαλείας από τους ΄΄εξωσχολικούς΄΄. Εμείς το θεωρούμε ιδιαιτέρως υποκριτικό, όταν την ίδια στιγμή ο αρμόδιοι δεν διαθέτουν τα απαιτούμενα κονδύλια για τις σοβαρές ελλείψεις των σχολείων μας σε κτιριακό και υλικοτεχνικό εξοπλισμό, αλλά να ξοδευτούν χρήματα σε κάμερες.
Στο θέμα της ασφάλειας των κτιρίων υπάρχουν λύσεις, τις οποίες καταθέτουν κατά καιρούς οι Σύλλογοι Γονέων, όπως να στελεχωθούν τα σχολεία με φύλακες, να εγκατασταθεί επαρκής φωτισμός, να τοποθετηθούν κλειδαριές ασφαλείας, απαραβίαστα παράθυρα και πόρτες, να τοποθετηθεί συναγερμός με αισθητήρες στοχευμένα σε πόρτες και σε παράθυρα που μπορούν να παραβιαστούν κλπ.
Υπάρχουν άλλες, ουσιαστικές λύσεις για την ασφάλεια:
Ενίσχυση του φωτισμού στους εξωτερικούς χώρους
Τοποθέτηση συναγερμών που να λειτουργούν σωστά και ασφαλών πορτών/παραθύρων
Εφαρμογή στοχευμένων μέτρων πρόληψης και φύλαξης
Στελέχωση των σχολείων με φύλακες
Νομικό και συνταγματικό πλαίσιο:
Η χρήση καμερών σε σχολικές μονάδες κατά τη διάρκεια της λειτουργίας τους απαγορεύεται ρητά από τον Ν. 4610/2019, ενώ ακόμα και οι εξαιρέσεις (εκτός σχολικού ωραρίου και για φύλαξη) προϋποθέτουν αυστηρή συμμόρφωση με τον Γενικό Κανονισμό Προστασίας Δεδομένων (GDPR) και τη σχετική νομοθεσία.
Το Σύνταγμα της Ελλάδας (άρθρα 5, 7 και 9Α) και η Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου κατοχυρώνουν την ελευθερία, την ιδιωτικότητα και την προστασία προσωπικών δεδομένων κάθε πολίτη – πόσο μάλλον των ανηλίκων μαθητών.
Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα έχει κρίνει επανειλημμένα ότι ακόμα και η απλή παρουσία καμερών μπορεί να περιορίσει την ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας και να δημιουργήσει αίσθημα ελέγχου – ειδικά στα παιδιά.
Με λίγα λόγια για να εγκατασταθούν κάμερες στα σχολεία του Δήμου μας:
Πριν την έκδοση της απόφασης για την εγκατάσταση συστήματος βιντεοεπιτήρησης σε σχολικές μονάδες, θα πρέπει να ζητηθεί η γνώμη των εκπροσώπων του διδακτικού προσωπικού, του συλλόγου γονέων και των μαθητικών συλλόγων.
Ο Δήμος θα πρέπει να εκπονήσει, την προβλεπόμενη στο άρθρο 35 παρ. 1 ΓΚΠΔ μελέτη Εκτίμησης Αντικτύπου για κάθε κάμερα και σχολείο ξεχωριστά, σχετικά με την Προστασία Δεδομένων (ΕΑΠΔ), πριν να εγκατασταθεί και τεθεί σε λειτουργία οποιαδήποτε σύστημα βιντεοεπιτήρησης.
Ακόμα να οριστεί υπεύθυνος του συστήματος από τον Δήμο ο οποίος υποχρεούται να παρέχει διαφανή και επαρκή ενημέρωση για τον σκοπό, την εμβέλεια και το διάστημα διατήρησης του υλικού που συλλέγεται.
Επίσης σύμφωνα με το Άρθρο 5 της Οδηγίας 1/2011 της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, τα σημεία εγκατάστασης των καμερών, καθώς και ο τρόπος λήψης των δεδομένων, πρέπει να προσδιορίζονται με τέτοιο τρόπο ώστε τα συλλεγόμενα δεδομένα να μην υπερβαίνουν εκείνα που είναι απολύτως αναγκαία για την επίτευξη του σκοπού της επεξεργασίας και να μην θίγονται τα θεμελιώδη δικαιώματα των προσώπων που βρίσκονται στον επιτηρούμενο χώρο.
Η αρχή της ελαχιστοποίησης των δεδομένων διασφαλίζεται, κατ’ αρχάς, μέσω του ορθού προσδιορισμού των σημείων τοποθέτησης των καμερών, ώστε να επιτηρούνται μόνον οι απολύτως απαραίτητοι χώροι για την επίτευξη του επιδιωκόμενου σκοπού. Με τον τρόπο αυτό, μειώνεται – στο μέτρο του δυνατού – το αίσθημα της συνεχούς παρακολούθησης των φυσικών προσώπων, το οποίο εντείνεται ιδίως από τη συνεχή παρουσία καμερών σε εσωτερικούς χώρους παιχνιδιού, προαυλισμού, άθλησης ή γηπέδων.
Επιπλέον, σύμφωνα με τις Κατευθυντήριες Γραμμές 3/2019 του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Προστασίας Δεδομένων (ΕΣΠΔ), πριν από την εγκατάσταση και λειτουργία ενός συστήματος επιτήρησης, πρέπει να τεκμηριώνεται εσωτερικά η νομιμότητα της επεξεργασίας. Κατά τον προσδιορισμό του σκοπού επεξεργασίας, ενδέχεται να απαιτείται ξεχωριστή αξιολόγηση για κάθε κάμερα, ανάλογα με το σημείο τοποθέτησής της, η οποία θα πρέπει να υπόκειται σε τακτική επαναξιολόγηση.
Οποιαδήποτε εγκατάσταση καμερών σε χώρους σχολείων χωρίς να ικανοποιούνται όλα τα παραπάνω προαπαιτούμενα είναι παράνομη !
Ως Γονείς είμαστε αντίθετοι με οποιαδήποτε εγκατάσταση συστημάτων βιντεοεπιτήρησης στα σχολεία μας. Τα σχολεία είναι χώρος μόρφωσης και κοινωνικοποίησης νέων παιδιών και χώρος εργασίας για τους εκπαιδευτικούς και το προσωπικό και όχι αποθήκες εμπορευμάτων.
Οι γονείς και κηδεμόνες όλων των παιδιών θέλουμε τα σχολεία τα απογεύματα μέχρι το βράδυ, να παραμένουν ανοιχτά για άθληση και κοινωνική συναναστροφή των παιδιών και των οικογενειών τους. Ανοιχτά για δραστηριότητες κι εκδηλώσεις του Συλλόγου Γονέων κ.α..
Ανοιχτά για την κοινότητά μας που χτίζουμε όλοι και όλες μας. Γιατί όταν το σχολείο παραμένει ζωντανό και ενεργό κύτταρο στην γειτονιά καθ’ όλη την διάρκεια της ημέρας, η πρόληψη και λύσεις, έρχονται από μόνες τους.
Στη περίπτωση που τα συστήματα βιντεοεπιτήρησης εγκατασταθούν, θα πρέπει να τηρηθούν αυστηρά όλες οι απαραίτητες διαδικασίες και προϋποθέσεις (σύμφωνη γνώμη συλλόγων, μελέτες σκοπιμότητας για κάθε κάμερα, ορισμός υπευθύνων GDPR κοκ)
Το ΔΣ της Ένωσης Συλλόγων Γονέων Δήμου Μαραθώνα
